Nguồn Gốc, Ý Nghĩa Tết Nguyên Đán – Lễ truyền Thống Lớn Nhất Nước

Tết Nguyên đán (hay còn được gọi là Tết Cả, Tết Ta, Tết Âm lịch, Tết Cổ truyền hay đơn giản là Tết) – Tết lớn nhất trong năm, diễn ra vào mùa xuân, thời điểm kết thúc một chu kỳ bốn mùa Xuân – Hạ – Thu – Đông để bước vào một chu kỳ mới, một khởi đầu mới, nên luôn được gửi gắm nhiều ước vọng. Vậy  Nguồn gốc Tết Nguyên Đán từ đâu? Đó là những câu hỏi mà nhiều học giả đã dày công tìm câu trả lời qua nhiều thế hệ. Tết là sự bắt đầu, là khởi nguồn. Ý nghĩa của Tết bao trùm lên mọi mơ ước về những điều tốt đẹp, những điều lành và may mắn…

Nguồn gốc Tết Nguyên Đán

Nguồn gốc tết nguyên đán, tết nguyên đán là gì? là nhưng câu hỏi của những người trẻ thời đại ngày nay về mùa tết , những thắc mắc, tò mò đó vẫn khó lý giải khi các bậc phụ huynh, ông bà trước đó vẫn chưa có câu trả lời chính xác.

Tết, khởi đầu của một năm, một tháng, một mùa, một chu kỳ sản xuất nông nghiệp mới. Tết cũng là lễ hội lớn nhất, quan trọng nhất của người Việt trong năm và ai cũng dành những điều tốt đẹp nhất cho Tết.

Trong sử sách, ở mỗi thời, các nhà nghiên cứu đều phân tích và cho thấy những yếu tố gì dẫn đến việc hình thành nên cái Tết như ngày nay.

GS.TS, nhà nghiên cứu Nguyễn Văn Huyên viết trong tạp chí Indochine số 75 và 75 ngày 12/12/1942, được MaiHaBooks dịch và in lại trong cuốn “Tết Việt Nam xưa” rằng, Tết theo lịch âm ở châu Á là một ngày lễ được người Việt tổ chức long trọng nhất trong năm.

Theo lịch âm dựa trên sự vận động của mặt trăng, mỗi tháng bắt đầu vào một ngày trăng mới. Và năm mới bắt đầu vào ngày trăng xuất hiện sau khi mặt trời ló rạng khỏi chí tuyến nam, dấu hiệu cuối cùng trong ba dấu hiệu mùa đông.

nguồn gốc ngày tết
Nguồn gốc ngày tết

Tết, vì thế mà theo sự diễn biến của cả mặt trăng và mặt trời. Tết mở ra mùa xuân và luôn rơi vào khoảng từ 10 ngày cuối cùng của tháng Một đến ngày thứ ba của tháng Hai.

Tết này gọi là “tiết Nguyên đán”, “thời kỳ rạng đông bắt đầu”. Ngày này là ngày bắt đầu của năm, của tháng và của mùa, vì vậy, đó là buổi sáng thiêng liêng nhất. Nó báo trước những sự kiện tốt lành của mặt trăng sẽ xảy ra sau đó.

Tết bắt đầu từ ngày đầu tiên của tháng Giêng, khởi đầu của một năm mới, cũng là khởi đầu của một chu kỳ canh tác mới.

Còn về nguồn gốc Tết ở Việt Nam bắt đầu từ bao giờ, cho đến nay vẫn chưa có tài liệu nào xác định.

Theo nghiên cứu của nhà sử học Trần Văn Giáp, ngày “Tết Nguyên đán” ở Việt Nam đã có từ đầu thế kỷ thứ nhất sau Công nguyên. Nguồn gốc chữ Tết cũng như nghĩa chữ “Tết Nguyên đán” cũng được phổ biến từ thời đó.

Còn theo sự tích “Bánh chưng, bánh dày”, Tết Nguyên đán có thể đã xuất hiện từ thời các vua Hùng, với truyền thuyết về chàng Lang Liêu và bánh chưng.

nguồn gốc ngày tết
Nguồn gốc ngày tết

Ý nghĩa của Tết Nguyên Đán

Sau khi đã tìm hiểu về nguồn gốc của tết nguyên đán, thì tết Nguyên Đán có ý nghĩa gì với dân tộc? Không chỉ là một kỳ nghỉ lễ chúc mừng cho một năm tốt đẹp đã qua, tết nguyên đán còn có ý nghĩa lớn trong đời sống tinh thần của người Việt Nam. Ngày Tết Nguyên Đán được con người tận dụng để cảm tạ trời đất vì một vụ mùa tốt tươi đã qua, cũng như cầu chúc cho nhiều điều may sắp đến, qua đó tạo lập một mối quan hệ thuận hòa với thế giới vật chất và tinh thần xung quanh.

nguồn gốc ngày tết
Phác họa tết Nguyên Đán của thế kỉ trước

1. Tết Nguyên Đán thể hiện rõ mối quan hệ Thiên Địa Nhân

Tuy người ta còn đặt nghi vấn về sự tồn tại của những vị hoàng đế thuộc Tam Hoàng Ngũ Đế, chúng ta có thể thấy, từ trong truyền thuyết và các thần thoại lập quốc, nguồn gốc của tết Nguyên Đán có xuất phát từ việc thể hiện quan hệ giữa con người với đất trời.Quan hệ Thiên – Địa – Nhân đã được nhiều bậc hiền triết Trung Hoa nói đến trong các văn bản cổ đại, ở đó họ đều đồng lòng cho rằng: gìn giữ được mối quan hệ thuận hòa này sẽ tạo điều kiện cho con người phát triển bền vững. Như vậy, dù cho chúng ta chưa biết cụ thể tết nguyên đán có nguồn gốc từ đâu, thì cũng có thể thấy, người Á Đông vẫn luôn gìn giữ quan hệ thuận hòa với trời đất như thế.

Riêng ở Việt Nam, để bày tỏ lòng hiếu thuận, biết ơn đến Trời-Đất, con người Việt Nam đã làm ra hai loại bánh làm từ lúa gạo, món quà của trời đất gắn liền với nền nông nghiệp đã nuôi sống nhiều đời người. Bạn có thể thấy hai loại bánh này lần đầu được nhắc đến trong sự tích Bánh Chưng Bánh Dày: một bánh tròn đầy như trời, một bánh vuông vức vững chắc như đất, ở giữa là những cư dân thiện ý, một lòng bày tỏ sự biết ơn với những bậc bề trên.

2. Tết Nguyên Đán là ngày sum họp của gia đình

Ngoài ra, ngày Tết Nguyên Đán còn được gọi là ngày Tết Đoàn Viên, bởi đó là thời gian mà con cháu xa xứ tề tựu về gia đình, cùng nhau trải qua những ngày tháng ấm êm với người thân trong gia đình. Những mâm cơm cúng được dâng lên bàn thờ tổ tiên, trong khói nhang nghi ngút là tinh thần uống nước nhớ nguồn, tưởng nhớ về những vị tiên nhân đi trước. Với nhiều đời người Việt Nam, tết Nguyên Đán là có ý nghĩa gắn liền với tuổi thơ, là khoảng thời gian quây quần bên nồi bánh, là những tháng ngày nhận những phong bao lì xì đỏ tươi,… Trong tâm thức chúng ta, ắt hẳn ai cũng đã từng có một tuổi thơ như thế!

nguồn gốc ngày tết
Gia đình sum họp ngày Tết

3. Tết Nguyên Đán là khoảng thời gian khởi đầu năm mới

Bên cạnh đó, tết Nguyên Đán còn là sự phản ánh rõ rệt về nhận thức của người Á Đông về những hiện tượng xung quanh. Để phục vụ cho mục đích nông nghiệp, một năm Âm Lịch được chia làm 24 tiết, ứng với các mùa vụ khác nhau. Tết Nguyên Đán thì lại không thuộc 24 tiết này, mà chỉ là một khoảng thời gian đầu năm mới (bắt nguồn từ chữ Nguyên Đán, tức một buổi sớm bình minh đầu năm mới). Như vậy, từ xa xưa, người Trung Hoa đã quan niệm rằng, tết thực ra là những ngày đầu năm đầu tháng, vì vậy cũng cần sửa soạn một chút thì cả năm mới ấm no, hạnh phúc. Trong những ngày này, hạn chế cãi cọ, đổ vỡ, chính là cách để chuẩn bị cho năm mới bình an đấy!

Những thông tin bên trên có giúp bạn trả lời câu hỏi nguồn gốc của Tết Nguyên Đán có từ đâu? Cảm ơn bạn đã quan tâm và dành thơi gian tham khảo nội dung trên.

Tổng Hợp: F24Vietnam

Liên hệ Facebook: DỊCH VỤ BẢO TRÌ F24

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.